İlki “Bir Ömür Nasıl Yaşanır” gibi sohbet tadında olan ve ilkinin tamamlayıcısı niteliğinde sayılabilecek “İnsan Geleceği Nasıl Kurar” kitabında İlber Hoca, “kendinizi nasıl inşa edersiniz”, “kendinizi nasıl gerçekleştirirsiniz” ve “kendinizi nasıl devam ettirirsiniz?” sorularını; özetle “ancak iyi bir öğrenme, iyi bir eğitim ve iyi bir eğitim sistemi neticesinde mümkün olabilir” şeklinde cevaplar.
İlber Hoca’ya göre insan geleceğini kurarken, bu uğurdaki hedef ve isteklerine ulaşmak için gerekli yolları kendisi inşa etmeye başlamalıdır. Bununla birlikte söz konusu geleceği kurma çabası içerisindeki insan için idame-i hayatın, idame-i hayat için de toplumun ne kadar önemli olduğunu vurgular. İlber Hoca bunu yaparken bir yandan engin bilgi ve deneyimine dayanarak çok farklı kültür ve coğrafyalardan örnekler verir, diğer yandan öncelikle halledilmesi gereken toplumsal zaaflarımızı ve marazlarımızı ustalıkla önümüze koyar. Söz konusu örnekler okuyucunun, kişinin idame-i hayat için neler yapması gerektiği konusunda fikir sahibi olmasını sağlarken, toplumsal hayata karşı çok zengin bir bakış açısına kavuşmasını da sağlayacaktır.
İlber Hoca, toplumdaki çok çeşitli sorunlara, örneğin eğitim, ziraat, beşeri münasebetler vb. dünya toplumlarından, çok geniş bir tarih ve coğrafya perspektifinden bakarak açıklamalar getiriyor. Sonuçta İlber Hoca, bu açıklamalar ışığında kendimizi ve geleceğimizi nasıl kuracağımız konusunda bizlere çok değerli bir kılavuz sunuyor.
Kitap Cümlem: “Kendine dünya kurmaya niyet edenlerin, kendini gerçekleştirmeye gayret edenlerin, kendini inşa edenlerin eğitim hayatı bitmez.” Sayfa 237.
